
مالیات بر ارزش افزوده چیست؟
دسامبر 30, 2025
ضمانت نامه بانکی چیست؟
ژانویه 28, 2026
قوانین مربوط به مالیات بر ارث
یکی از مباحث مهم و مورد مناقشه در تقسیم ماترک، بحث مالیات بر ارث و میزان و نحوه محاسبه آن می باشد.
این نوع مالیات که از مالیات های مستقیم به حساب می آید
باید حداکثر 6 ماه پس از فوتِ متوفی پیگیری شود.
در بسیاری از موارد عدم آگاهی افراد با این قوانین و نحوه محاسبه این مالیات ها
باعث ایجاد مشکلات و کدروت هایی بین اعضای خانواده می شوند.
در ادامه این نوشته مشاوره حقوقی به بررسی این موضوع می پردازیم
که مالیات بر ارث چیست؟ و چگونه محاسبه می شود؟
مطلب مشابه: مالیات چیست؟ و انواع آن کدام است؟
مالیات بر ارث به چه معنی است؟
مالیات بر ارث گونهای مالیات مستقیم و از نوع مالیات بر دارایی است.
اگر پس از درگذشت شخصی، مالی از وی به وارثان برسد، این دارایی، مشمول پرداخت مالیات میگردد.
در واقع مالیاتی که از ماترک فرد متوفی دریافت می شود مورد بحث می باشد.
اما این مالیات همانند هر مالیات دیگری دارای قوانین و قواعد مخصوص خود می باشد.
مطلب مشابه: مالیات بر ارزش افزوده چیست؟
چه اموالی مشمول مالیات بر ارث می شوند؟
بر اساس ماده 17 قانون مالیات های مستقیم
اموال و دارایی هایی که در نتیجه فوت شخص اعم از فوت واقعی یا فرضی انتقال می یابد، به شرح زیر مشمول مالیات است:
1- نسبت به سپردههای بانکی، اوراق مشارکت و سایر اوراق بهادار به استثنای موارد مندرج در بند (2) این ماده
و سودهای متعلق به آن ها و همچنین سود سهام و سهم الشرکه تا تاریخ ثبت انتقال به نام وراث و یا پرداخت و تحویل به آن ها به نرخ سه درصد (3%).
2- نسبت به سهام و سهم الشرکه و حق تقدم آن ها یک و نیم (1/5) برابر نرخ های مذکور
در تبصره(1) ماده (143) و ماده (143مکرر) این قانون طبق مقررات مزبور در تاریخ ثبت انتقال به نام وراث.
3- نسبت به حقالامتیاز و سایر اموال و حقوق مالی که در بندهای مذکور به آن ها تصریح نشده است،
به نرخ ده درصد(10%) ارزش روز در تاریخ تحویل یا ثبت انتقال به نام وراث.
4- نسبت به انواع وسایل نقلیه موتوری، زمینی، دریایی و هوایی به نرخ دو درصد (2%) بهای اعلامی
توسط سازمان امور مالیاتی کشور در تاریخ ثبت انتقال به نام وراث.
5- نسبت به املاک و حق واگذاری محل یک و نیم (1/5) برابر نرخ های مذکور در ماده(59) این قانون
به مأخذ ارزش معاملاتی املاک و یا به مأخذ ارزش روز حق واگذاری حسب مورد، در تاریخ ثبت انتقال به نام وراث.
6- نسبت به اموال و دارایی های متعلق به متوفای ایرانی که در خارج از کشور واقع شده است
پس از کسر مالیات بر ارثی که از آن بابت به دولت محل وقوع اموال و دارایی ها پرداخت شده است
به نرخ ده درصد (10%) ارزش ماترک که مأخذ محاسبه مالیات بر ارث در کشور محل وقوع مال قرار گرفته است.
در صورت عدم شمول مالیات بر ارث در کشور مزبور به مأخذ ارزش روز انتقال یا تحویل به نام وراث.
خلاصه این موارد را می توانید در تصویر زیر مشاهده فرمایید:
تبصره 1
محاسبه و أخذ مالیات بر ارث در مورد متوفیان قبل از لازم الاجراء شدن این قانون (1395/01/01)
اعم از اینکه پرونده مالیاتی برای آن ها تشکیل شده یا نشده باشد، مشمول حکم این ماده نخواهد بود.
بیشتر بخوانید: مالیات بر درآمد چیست؟
تبصره 2
نرخ های مذکور در این ماده مربوط به وراث طبقه اول است.
در صورتی که وراث طبقات دوم و سوم باشند، نرخ های مذکور در این ماده به ترتیب دو و چهار برابر خواهد شد.
تبصره 3
در صورتی که متوفی و وراث، تبعه خارجی باشند، اموال و داراییهای متوفی که در ایران واقع است،
مشمول مالیات به نرخ وراث طبقه اول خواهد بود.
تبصره 4
در مواردی که وراث سهم خود از اموال موضوع بندهای (2)، (4) و (5) این ماده را به اشخاص ثالث یا وراث دیگر انتقال دهند،
علاوه بر مالیات بر ارث به شرح این فصل، مشمول مالیات طبق مقررات فصول مربوط خواهند بود.
تبصره 5
حقوق ناشی از عقود اجاره به شرط تملیک با بانک ها و سایر نهادهای مالی و اعتباری،
نسبت به عرصه و اعیان املاک بر اساس ارزش معاملاتی در تاریخ ثبت انتقال به نام وراث محاسبه خواهد شد.

